SLAVERNIJMONUMENT
Op de Balans in Middelburg staat het Zeeuws Slavernijmonument, ontworpen door Hedi Bogaers (1956-2006). Het monument bestaat
uit een verticale zuil, bestaande uit vier zwarte en vier grijze
granieten zuilen. Als je goed kijkt zitten er in de zuilen allerlei
kleuren, voorstellende alle rassen en alle verschillende mensen. De zuilen zijn verbonden met een smalle streep rode steen. Het wil zeggen dat allen verbonden zijn door hetzelfde levende bloed. Een beeld op de toekomst gericht: volledige integratie van blank en zwart. Op de stenen voet de inscripties: ‘Van de voorouders’, ‘Aan de kinderen’, ‘De gemeenschap’ en ‘De toekomst’. Rond het monument liggen vier halve cirkelvormige stenen, twee zwart, twee wit. De achterkanten zijn ruw, herinnering aan de ruwe behandeling van de slaven. De voorzijden zijn glad; de slavernij is afgeschaft (althans die slavernij, helaas is er nog altijd sprake van slavernij in de wereld) en er is erkenning en integratie. Het monument staat precies Noord-Oost-Zuid-West. De schepen voeren van Noord naar Zuid om slaven te halen om hen vervolgens naar het Westen te vervoeren, waar ze verhandeld werden. Er is gekozen voor de Balans, omdat zich daar o.a. het Commerciehuis bevindt, indertijd het grootste pakhuis van de ‘Middelburgsche Commercie Compagnie’(de MCC) en de St. Jorisdoelen, waar de MCC vergaderde. De slavenhandel werd in de 18e eeuw de belangrijkste bron van inkomsten voor de MCC. Naar schatting zijn er destijds wereldwijd ruim 12.5 miljoen slaven verscheept en verhandeld. Ongeveer 550.000 daarvan door Nederland, en iets minder dan de helft daarvan door Zeeuwse ondernemingen. Elk jaar wordt er op 30 juni een avondwake gehouden bij het monument en op 1 juli, de ‘Dag der Vrijheden’, ook wel ‘Keti Koti’ (het verbreken van de ketenen) genoemd, wordt de de afschaffing van de slavernij door Nederland op 1 juli 1863 gevierd, met een kranslegging bij het monument en feest op het naastgelegen Abdijplein. Het is de moeite waard dat eens bij te wonen!
Myrthe van der Graaf